Gwerth Porfa

Welsh English

Grass Value

Gall cynhyrchu a rheoli porfa'n effeithlon olygu bod gan ffermwyr llaeth yng Nghymru fantais gystadleuol fawr dros ffermwyr ardaloedd eraill o'r Deyrnas Unedig, sydd â hinsawdd lai ffafriol i dyfu porfa.

Nod y Modiwl Gwerth Porfa yw addysgu ffermwyr llaeth ledled Cymru am fanteision arfer da gyda golwg ar ddefnyddio porfa i gynhyrchu llaeth yn effeithlon.

I ddangos hyn, mae deuddeg o ffermydd llaeth o bob cwr o Gymru wedi'u recriwtio i gymryd rhan mewn rhaglen gofnodi ddwys. Trwy gasglu gwybodaeth o ffermydd llaeth sy'n gwneud defnydd da o laeth, mae'r modiwl yn anelu at ddangos y canlyniadau a'r sgiliau sydd eu hangen i fanteisio'n llawn ar yr hyn sydd gennym yma yng Nghymru.

Mae'r holl ffermydd sy'n cymryd rhan wedi ymrwymo i ddefnyddio porfa'n effeithlon dan wahanol dechnegau rheoli, ac maent yn gobeithio gwella'u perfformiad eu hunain trwy ddysgu oddi wrth ei gilydd. Mae technegwyr yn ymweld â bob un o'r ffermydd yn wythnosol i fesur twf y borfa a chasglu cofnodion perfformio. Yna bydd yr wybodaeth ar gael i'r ffermwyr trwy gyfrwng pecyn cofnodi ar y we, sy'n caniatáu iddyn nhw wneud penderfyniadau rheoli, a chymharu'u perfformiad gyda'r 11 fferm arall.

Defnyddir y mesuriadau porfa wythnosol i bennu faint o borfa sy'n cael ei gynhyrchu a'i ddefnyddio. Bydd dau dechnegydd, y naill yng Ngogledd Cymru a'r llall yn Ne Cymru'n gwneud y gwaith yma er mwyn sicrhau cysondeb. Mae gwybodaeth arall a gesglir yn cynnwys glawiad wythnosol, tymheredd y pridd, ychwanegion, gwrtaith a ddefnyddiwyd, a'r llaeth a gynhyrchwyd. Bydd gwybodaeth fanwl bellach ynghylch perfformiad ariannol y ffermydd yn cael ei ddadansoddi'n fisol.

Cymerwyd samplau o'r pridd ar bob fferm ar ddechrau'r modiwl a chymerir samplau eto ar ddiwedd y modiwl tair blynedd, er mwyn pennu statws maethegol llawn y ffermydd. Dadansoddir y dywarchen i bennu canran cyfartalog y rhywogaethau o laswellt a heuwyd yn y tir pori.

Byddwn hefyd yn edrych ar iechyd y fuches, ac yn sgorio cyflwr corff y fuwch, yn ogystal â'i ymsymudiad, i fesur perfformiad y fuches.

Bydd yr holl ffermydd yn elwa o ddefnyddio system feincnodi annibynnol DairyCo, sef Milkbench+, sydd ar gael i holl ffermwyr llaeth y Deyrnas Unedig.

Defnyddir dadansoddiad o'r holl wybodaeth a gasglwyd dros y tair blynedd i arddangos canlyniadau gwneud defnydd effeithiol o borfa.

Mae erthyglau sy'n rhoi'r wybodaeth ddiweddaraf i ffermwyr Cymru am y manylion a gasglwyd trwy'r modiwl hwn i'w gweld yn rheolaidd yn Godro, ac mae'r darlleniadau wythnosol a gymerir o'r deuddeg fferm ar gael ar wefan y Ganolfan Datblygu Llaeth.

Am fwy o wybodaeth cysylltwch â John Owen ar 01554 748570 neu drwy e-bost John.Owen@colegsirgar.ac.uk

Related Links & Publications